دعوای مالکیت ،بر اساس قانون آیین دادرسی مدنی در دعاوی مربوط به اموال غیر منقول، دعاوی تصرف از دعوای مالکیت تفکیک میشود و مدعی حق در اموال منقول تنها میتواند دعوای مالکیت اقامه نماید.
در دعوای مالکیت خواهان بر چه اساس خود را محق می داند؟
دعوا در صورتی دعوای مالکیت شمرده می شود که موضوع حق منشأ دعوا مالکیت خواهان،یعنی رابطه ای باشد که بین شخص و چیز مادی به وجود آمده و قانون آن را محترم شمرده و به شخص توانایی دائمی و انحصاری و مطلق انتفاعات ممکنه از آن را میدهد. بنابراین خواهان بر این اساس محقق می باشد و در این راستا به دلایلی استناد می نماید که بتواند رابطه مالکیت را اثبات نماید.
اثبات مالکیت ملک
اگر ملکی در اداره ثبت اسناد و املاک به صورت رسمی ثبت نشده باشد،به طور طبیعی سند رسمی نیز ندارد. حال اگر در مورد مالکیت این گونه املاک اختلاف ایجاد شود و شخصی که ملک را خریده یا به نحو دیگری تملک کرده است،بخواهد مالکیت خود را اثبات کند،لازم است دعوایی به خواسته اثبات مالکیت در دادگاه مطرح نماید.
حکم به اثبات مالکیت
دادگاه با توجه به دلایل و مستندات خواهان نظیر تصرف ملک،مبایعه نامه عادی و شهود در صورتی که مالکیت خواهان را احراز کند،حکم به اثبات مالکیت وی صادر می کند.
طرفین دعوی
در دعوای اثبات مالکیت،خواهان کسی است که به نحوی ادعای مالکیت ملک را دارد و خوانده کسی است که ملک ثبت نشده را به خواهان فروخته است و چنانچه ایادی قبلی نیز داشته باشد ،باید علاوه بر فروشنده تمام ایادی قبلی نیز طرف دعوا قرار گیرند.
مرجع صالح برای رسیدگی
دعاوی مربوط به اموال غیر منقول در دادگاه محلی که ملک در حوزه آن واقع شده است،رسیدگی می شود. همچنین رسیدگی نسبت به دعوی راجع به اثبات مالکیت،نسبت به اراضی که جزء منابع طبیعی اعلام شده و برای آن سند صادر شده است،در صلاحیت دادگاه مرکز استان محل وقوع ملک است.
نحوه اجرای رأی
حکم اثبات مالکیت اعلامی است و نیازی به صدور اجراییه ندارد و پس از قطعیت حکم محکوم له به عنوان مالک رسمی ملک،می توانند از مزایای رای استفاده کند.
خواسته اثبات مالکیت نسبت به املاک ثبت شده قابل استماع نیست؛
چرا که طرح دعوای اثبات مالکیت نسبت به ملکی که سند رسمی دارد بر خلاف قانون ثبت بوده است و محاکم در این خصوص قرار عدم استماع دعوا صادر می کنند. بنابراین دعوای اثبات مالکیت زمانی طرح می شود که ملک به ثبت نرسیده باشد و مالک بخواهد به مالکیت خود رسمیت ببخشد و از مزایای آن استفاده کند.
وجود مبایعه نامه یا قرارداد
برای اثبات مالکیت الزامی به وجود مبایعه نامه و قرارداد نیست؛بلکه مالکیت ممکن است به اشکال مختلف منتقل شده باشد. به عنوان مثال : مالکیت ملک ممکن است به صورت قهری و از طریق ارث به مالک منتقل شده باشد.
نکته کلیدی
در مورد ملک ثبت نشدهای که در تصرف شخص دیگری است،مدعی دعوای اثبات مالکیت میتواند دعوای اثبات مالکیت و خلع ید را به صورت همزمان مطرح کند. دادگاه پس از بررسی و صدور حکم بر اثبات مالکیت،دعوای خلع ید را نیز مورد پذیرش قرار داده و خواننده را به خلع ید از اعیان غیر منقول محکوم خواهد کرد. در غیر این صورت رسیدگی به دعاوی خلع یدی که مستند دعوای خواهان یک فقره سند عادی است،قابلیت استماع در دادگاه را ندارد.
رسیدگی به اختلاف در اصل مالکیت ملک ثبت نشده
دادگستری مرجع رسمی رسیدگی به تظلمات و شکایات میباشد و اصل یکصد و پنجاه و نهم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران بر این امر تاکید دارد. الزام قانونی مالکین به تقاضای ثبت ملک خود در نقاطی که ثبت عمومی املاک آگهی شده است،مانع از این می باشد که محاکم عمومی دادگستری به اختلاف متداعیین در اصل مالکیت ملکی که به ثبت نرسیده است،رسیدگی کنند.
دفتروکالت وکیل الرعایا
نیاز به وکیل در دنیای پیچیده امروزی ضرورتی اجتناب ناپذیر است.دفتر وکالت وکیل الرعایا با جمع آوری وکلای متخصص در تمامی موارد اعم از خانوادگی، تجاری، کیفری و حقوقی و وکیل جرائم دارویی در تهران آماده خدمت رسانی به شما عزیزان میباشد .و افراد می توانند با توجه به نوع پرونده و مشکل حقوقی و حوزه قضایی خود به وکیل مورد نظر خود دسترسی یافته. و با اخذ مشاوره در صورت صلاحدید با وکیل محترم قراردادی را جهت پیگیری مؤثر تر امور انعقاد نمایند.
تلفن تماس : ۰۹۱۲۹۷۲۴۲۲۶
منبع : وکیل الرعایا
آدرس: تهران ، میدان الغدیر ، کوچه شهرک شهدا ، روبروی مرکز جراحی مهر ، پلاک ۸ ، طبقه۴
- ۰۰/۰۲/۰۲